GÓC KHUẤT “CÔNG NGHỆ” THẨM MỸ: Có thể truy cứu trách nhiệm hình sự

Liên quan loạt bài điều tra “Góc khuất “công nghệ” thẩm mỹ” trên Báo Người Lao Động, Sở Y tế TP HCM đã có công văn phản hồi sẽ đồng loạt kiểm tra, xử lý nghiêm.

Sử dụng thuốc chưa được cấp phép lưu hành

Về thông tin bệnh viện thẩm mỹ, phòng khám tiêm thuốc giảm cân, tư vấn về quy trình lọc máu, Sở Y tế khẳng định lọc máu gồm nhiều kỹ thuật khác nhau: Lọc màng bụng, thẩm thấu máu, siêu lọc máu, hấp thụ máu, thay máu, thay huyết tương. Tùy theo bệnh lý, người bệnh sẽ được bác sĩ có phạm vi hoạt động chuyên môn chỉ định kỹ thuật phù hợp cho người bệnh.

Ngày 18-10-2024, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 23/2024 quy định danh mục kỹ thuật trong khám chữa bệnh. Trong đó, kỹ thuật lọc máu được quy định tại chương Hồi sức cấp cứu và chống độc. Ngoài ra, danh mục kỹ thuật tại thông tư này không quy định các kỹ thuật tiêm thuốc giảm cân.

Theo quy định của Bộ Y tế, các cơ sở thực hiện kỹ thuật lọc máu phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện về cấp giấy phép hoạt động và bảo đảm năng lực thực hiện kỹ thuật, đồng thời phù hợp với phạm vi hoạt động chuyên môn của cơ sở y tế và nhân sự được quy định tại Quyết định 24822018. Căn cứ các điều kiện thực tế của cơ sở, các cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành thẩm định và cấp phép đủ điều kiện thực hiện kỹ thuật khi đơn vị đáp ứng được đầy đủ các điều kiện.

Về loại thuốc tiêm mỡ nội tạng, giảm cân… có tên Wegovy, Sở Y tế nhận định rằng việc sử dụng thuốc chưa được cấp phép lưu hành để thực hiện các dịch vụ y tế, đặc biệt với mục đích thương mại hóa cao là hành vi vi phạm nghiêm trọng quy định pháp luật, đe dọa trực tiếp đến an toàn và sức khỏe người dân. Cơ sở khám chữa bệnh chỉ được mua và sử dụng thuốc theo danh mục chuyên môn kỹ thuật được phê duyệt, người kê đơn phải có chứng chỉ hành nghề phù hợp. Thuốc chỉ được chỉ định khi phù hợp với tờ hướng dẫn sử dụng đã được Bộ Y tế phê duyệt, hướng dẫn chẩn đoán điều trị của Bộ Y tế hoặc Dược thư quốc gia Việt Nam.

Theo thông tin tra cứu tại cổng thông tin điện tử của Cục Quản lý dược – Bộ Y tế, thuốc Wegovy (chứa hoạt chất semaglutide, dùng cho giảm cân) chưa được bộ cấp phép lưu hành tại Việt Nam. Do đó, việc mua bán, quảng cáo hoặc sử dụng thuốc Wegovy là hành vi trái pháp luật, có thể dẫn đến xử phạt hành chính, đình chỉ hoạt động hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm.

Vi phạm pháp luật, tiềm ẩn nguy cơ

Theo Sở Y tế TP HCM, bên cạnh các biến chứng nhẹ như dị ứng, phản vệ… được ghi nhận ở một số trường hợp sử dụng dịch vụ xâm lấn, tiêm truyền hoặc dùng thuốc giảm cân không rõ nguồn gốc, nhiều trường hợp gặp biến chứng nghiêm trọng, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Sở Y tế khuyến cáo người dân thận trọng khi lựa chọn cơ sở thẩm mỹ, chỉ nên sử dụng dịch vụ tại các cơ sở y tế đã được sở cấp giấy phép hoạt động và phê duyệt danh mục kỹ thuật đủ điều kiện thực hiện. Người dân cần tìm hiểu kỹ thông tin về giấy phép hoạt động, phạm vi chuyên môn và nhân sự chuyên khoa của cơ sở trước khi quyết định thực hiện dịch vụ.

Việc thực hiện các kỹ thuật xâm lấn, tiêm truyền hoặc sử dụng thuốc, mỹ phẩm không rõ nguồn gốc tại cơ sở không được cấp phép không chỉ vi phạm pháp luật về hành nghề khám chữa bệnh mà còn tiềm ẩn nguy cơ cao gây tổn hại sức khỏe, thậm chí đe dọa tính mạng người dân.

Các dịch vụ có yếu tố xâm lấn luôn tiềm ẩn nguy cơ xảy ra tai biến, biến chứng nghiêm trọng, đòi hỏi phải có hệ thống hồi sức cấp cứu và đội ngũ nhân lực y tế đủ năng lực chuyên môn để xử trí kịp thời. Tuy nhiên, các cơ sở thẩm mỹ hoạt động trái phép thường không có đủ điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị và nhân sự, do đó không thể xử trí được các tình huống khẩn cấp, làm gia tăng nguy cơ tử vong hoặc di chứng nặng nề cho người sử dụng dịch vụ.

Thành lập tổ kiểm tra đặc biệt

Về thông tin các “viện giảm béo” Dr Dong Wan, Dr Jang Sung Su… có dấu hiệu lừa gạt khách hàng, Sở Y tế khẳng định căn cứ điều 39 Nghị định 96/2023, các hình thức tổ chức của cơ sở khám chữa bệnh không bao gồm “viện giảm béo”. Do đó, bất kỳ cơ sở nào hoạt động dưới hình thức này mà không có giấy phép hợp pháp đều là vi phạm pháp luật.

Theo Sở Y tế, không chỉ các cơ sở thẩm mỹ mà tất cả các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải tuân thủ quy định về nguồn gốc, chất lượng thuốc và thiết bị y tế. Sở phối hợp với các đơn vị liên quan (UBND phường – xã, công an, quản lý thị trường) thực hiện kiểm tra định kỳ và đột xuất, xử lý nghiêm các vi phạm.

Ngoài ra, Sở Y tế đã thành lập tổ công tác đặc biệt và đường dây nóng để ghi nhận phản ánh từ người dân về sai phạm, giúp phát hiện và xử lý kịp thời các hoạt động mua bán, sử dụng thuốc không phép trên địa bàn. Qua kiểm tra đã phát hiện các cơ sở quảng cáo các dịch vụ xâm lấn khi không có giấy phép hoạt động; sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc, xuất xứ; quảng cáo sai sự thật lừa dối khách hàng.

Kết quả kiểm tra đánh giá các cơ sở y tế sẽ luôn được công khai trên cổng thông tin điện tử ngành y tế để người dân có thể tra cứu. Về quảng cáo trực tuyến, Sở Y tế đang triển khai xây dựng và ứng dụng nền tảng tích hợp trí tuệ nhân tạo để phát hiện sớm các thông tin quảng cáo như trên nhằm kiểm tra giám sát và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm hành chính lĩnh vực y tế.

Quang Hùng Studio

Để hỗ trợ người dân lựa chọn đúng cơ sở cung cấp dịch vụ, Sở Y tế TP HCM công khai thông tin tra cứu giấy phép hoạt động và đánh giá chất lượng của các phòng khám chuyên khoa thẩm mỹ. Khi phát hiện hoặc nghi ngờ cơ sở vi phạm, người dân vui lòng gọi đường dây nóng 0989.40.11.55 hoặc tải ứng dụng “Y tế trực tuyến” để giúp Sở Y tế xử lý kịp thời.