Lý do Mỹ nhắm vào Bandar Abbas giữa lúc ngừng bắn với Iran

Diễn biến này làm gia tăng căng thẳng quanh eo biển Hormuz, bất chấp thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Washington và Tehran có hiệu lực từ ngày 8/4. Reuters và AP, dẫn lời các quan chức Mỹ giấu tên cho biết, lực lượng Mỹ đã bắn hạ bốn máy bay không người lái của Iran, đồng thời tấn công một trạm điều khiển UAV tại Bandar Abbas hôm 27/5.

Các cuộc không kích diễn ra sau loạt vụ nổ tại Bandar Abbas hôm 26/5. Bộ Ngoại giao Iran cáo buộc Washington vi phạm thỏa thuận ngừng bắn khi thực hiện “các hành động gây hấn” tại tỉnh Hormozgan, nơi có thành phố cảng chiến lược này.

Hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran cho biết lực lượng nước này đã đáp trả bằng việc tấn công một “căn cứ không quân của Mỹ” trong khu vực sau vụ không kích gần Bandar Abbas.

Phát biểu tại cuộc họp nội các ở Washington, D.C. hôm 27/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố “không ai có thể kiểm soát” eo biển Hormuz, khi nhắc đến các cuộc đàm phán đang diễn ra giữa Tehran và Washington.

Tầm quan trọng chiến lược của Bandar Abbas

Bandar Abbas nằm trên bờ biển phía nam Iran, ở phía bắc eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược nối Vịnh Ba Tư với Vịnh Oman và Biển Arab. Thành phố có hơn 526.000 người và nằm cách điểm hẹp nhất của eo biển Hormuz khoảng 60-70 km về phía bắc.

Thành phố là nơi đặt trụ sở của cả hải quân chính quy Iran và lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Hải quân Iran sử dụng Bandar Abbas làm căn cứ từ năm 1977, khi phần lớn hạm đội được chuyển từ Khorramshahr ở phía tây bờ biển Vịnh Ba Tư tới đây. Từ đó, Bandar Abbas trở thành trung tâm chỉ huy hải quân chủ chốt của Iran ở miền nam.

Theo Viện Nghiên cứu Trung Đông, lực lượng hải quân IRGC sau đó cũng chuyển trụ sở từ Tehran tới Bandar Abbas nhằm tăng cường khả năng kiểm soát các hoạt động dọc eo biển Hormuz.

Tải VPBank

Dù Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhiều quan chức Israel tuyên bố năng lực hải quân Iran đã bị suy giảm đáng kể sau các cuộc tấn công gần đây, Tehran vẫn duy trì các hạm đội tàu cao tốc tấn công do hải quân IRGC vận hành.

Các loại tàu này được thiết kế cho chiến thuật “tấn công bầy đàn”, thường nhằm vào các tàu thương mại mà Iran cho là chưa được phép đi qua eo biển Hormuz. Gần đây, lực lượng Iran được cho là đã sử dụng chiến thuật này để ngăn chặn hai tàu của Ấn Độ cùng hai tàu container nước ngoài là MSC Francesca treo cờ Panama và Epaminondas treo cờ Liberia.

Eo biển Hormuz không chỉ là điểm nóng quân sự mà còn là huyết mạch kinh tế của Iran. Theo các nhà phân tích, hơn 90% lượng dầu thô xuất khẩu của Iran được vận chuyển qua tuyến hàng hải này. Điều đó khiến Bandar Abbas cùng hệ thống hạ tầng cảng biển tại khu vực Vịnh Ba Tư trở thành mắt xích then chốt đối với nguồn thu ngân sách của Tehran.

Vì sao các cuộc tấn công của Mỹ gây lo ngại?

Ông Samir Puri, nhà nghiên cứu chiến tranh tại Đại học King’s College London, nhận định, thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran về cơ bản vẫn chưa sụp đổ, dù hai bên gần đây liên tiếp xảy ra các vụ đấu súng và không kích hạn chế.

Theo ông Samir Puri, những sự cố này vẫn ở quy mô nhỏ hơn đáng kể so với các đợt tấn công trước ngày 8/4. Ông mô tả đây là “các cuộc giao tranh mang tính ăn miếng trả miếng” chứ chưa phải là chiến dịch phá hủy hạ tầng quy mô lớn.

“Quân đội Mỹ dường như đang cố gắng xác định liệu họ có thể ngăn Iran và lực lượng IRGC duy trì quyền kiểm soát thực tế đối với eo biển Hormuz hay không”, ông Puri nói. Nhà nghiên cứu này cho rằng Tehran đang muốn chứng minh họ vẫn đủ khả năng duy trì ảnh hưởng tại khu vực chiến lược đó.

3ộ điều khiển nhiệt độ PID REX-C100, với cặp nhiệt

Giới thiệu về sản phẩm này Độ chính xác đo: + / - 0,5% FS Dung sai bù đầu lạnh: + /- 2 độ C (có thể được sửa đổi bằng phần mếm trong 0 ~ 50 độ C) Độ phân giải: 14 bit Chu ky lấy mẫu: 0,5 giây Quyền lực: AC 100-240V 50 / 60HZ Giá trị quá trình (PV), Giá trị cài đặt (SV) <iểm soát PIN (bao gồm ON / OFF, PID loại bước và PID liêr tỤc) Điều khiển tự điều chỉnh Đầu ra rơ le: công suất tiếp xúc 250V AC 3A (tải điện

Theo ông Puri, các hoạt động quân sự và ngoại giao hiện đang diễn ra song song, khi Tehran và Washington liên tục trao đổi đề xuất và phản đề xuất kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực. “Đây là hai mặt trận diễn ra đồng thời: một mặt trận quân sự và một mặt trận đàm phán”, ông nói.

Nhà phân tích này lưu ý, các cuộc tấn công hạn chế hiện nay thực chất là một phần trong quá trình gây sức ép trên bàn đàm phán. Mỹ muốn tạo lợi thế bằng cách cho thấy họ có khả năng kiềm chế hoạt động quân sự của Iran quanh Bandar Abbas và eo biển Hormuz.

Tuy nhiên, Iran cũng không muốn bị đẩy vào thế mất quyền kiểm soát khu vực này. Tehran muốn chứng minh họ vẫn đủ năng lực tấn công tàu thuyền hoặc các căn cứ của Mỹ và đồng minh tại vùng Vịnh nếu cần thiết.

Dù cả Washington và Tehran đều có động lực duy trì đối thoại, mục tiêu của hai bên lại rất khác nhau. Chính quyền Tổng thống Donald Trump muốn một thỏa thuận hòa bình theo hướng có lợi cho Mỹ, trong khi Iran nhiều khả năng muốn kéo dài tiến trình đàm phán mà không phải đưa ra những nhượng bộ lớn. “Đây là tình huống từng xuất hiện trong nhiều cuộc xung đột khác: các cuộc đàm phán kéo dài mà chưa có dấu hiệu rõ ràng về hồi kết, nhưng cả hai bên vẫn có lý do để tiếp tục tham gia, ít nhất là ở thời điểm hiện tại”, ông Puri nhấn mạnh.